Çevrimiçi Davranışsal Reklamcılık uygulaması

Çevrimiçi davranışsal reklamcılık kişisel veri güvenliği önemsenerek yapıldığı sürece herkes için faydalı olabilecek, hayatımızda varolan ve daha da gelişerek var olmaya devam edecek online reklamcılık uygulamasıdır.

Çevrimiçi Davranışsal Reklamcılık (ÇDR) diğer adıyla İlgi Alanına Dayalı Reklamcılık (ODR) veya İngilizce adıyla Online Behavioral Advertising (OBA) olarak bilinen reklamcılık uygulaması hakkında genel bilgileri bu yazıda okuyabilirsiniz.

Çevrimiçi Davranışsal Reklamcılık nedir ?

Çevrimiçi davranışsal reklamcılık basit bir ifadeyle kişilerin web sitelerinde gezinme aktivitelerini analiz ederek belirlenen ilgi alanlarına uygun reklamların gösterilmesine dayanan bir reklamcılık uygulamasıdır.

İlgi alanına dayalı reklamcılık olarak da bilinir. Online Davranışsal Reklamcılık (ODR) veya Çevrimiçi Davranışsal Reklamcılık (ÇDR) olarak anılır. Online reklam olarak tanımlamaktansa bunun bir türü olarak tanımlamak daha doğru olacaktır.

Amacı nedir ?

Reklam verenlerin hedef kitlelerine etkin bir şekilde ulaşmasını ve kullanıcıların ilgi alanlarına uygun reklamlar görüntülemesini sağlamaktır. Tabi bu uygulama sonucunda internet ortamından para kazanılır.

Kimler para kazanır ?

Çevrimiçi davranışsal reklamcılık uygulamasında ziyaretçiler ve reklam verenler haricindekiler para kazanır.

Çevrimiçi Davranışsal Reklamcılık nasıl çalışır?

İnternet tarayıcıları, web siteleri, mobil uygulamalar gibi ortamlarda bulunan yazılımlar tarafından web gezintilerinize ait bazı veriler toplanır. Toplanan veriler veri toplayıcısı adı verilen şirketlere iletilir. İletim şekli şirketler arası anlaşmalara tabidir. Toplanan veriler veri toplayıcıları tarafından gruplandırılır. Örneğin; cep telefonu alıcısı, kitap alıcısı gibi.

Verilerin toplama aşamasında ilgi alanlarınızı belirleyen bir çerez bilgisayarınıza kayıt edilir. Bırakılan bu çerez aracılığı ile hangi türden reklamların size ileteceklerini dolayısıyla sizin hangi tür çevrimiçi reklamları görüntüleyeceğiniz belirlenir.

Örneğin kitap alanında faaliyet gösteren bir siteyi ziyaret eden iki kişiden birisine bankacılık, foreks ile alakalı reklamlar gösterilirken diğerine kedi maması reklamları gösterilebilir. Muhtemelen daha önceki ziyaretlerinde biri foreks ile alakalı bir arama yapmış diğeri ise kedi maması araştırmıştır. Bu basit bir örnektir gerçek model çok daha karmaşık olabilir.

Çevrimiçi Davranışsal Reklamcılık terimleri

Çevrimiçi Davranışsal Reklamcılık uygulamasındaki şirket türleri ve önemli terimleri alt başlıklarda bulabilirsiniz.

Reklamveren/Marka

Bir ürün veya hizmeti satan ve söz konusu ürün veya hizmeti tanıtmak için reklam kampanyaları yürüten şirkettir. Bir reklamverenin genellikle kendi web sitesi de bulunmakta ve bu nedenle, sıklıkla bir web yayıncısı/site sahibi olarak da anılmaktadır.

Reklam Ajansı

Reklam kampanyalarını ve bunları hayata geçirmeye yönelik planları, kampanyanın en iyi sonuçları elde etmesi için hangi mecralarda yürütüleceği konusu da dahil olmak üzere, oluşturmak için reklamverenlerle birlikte çalışan şirkettir.

Reklam Ajansı İşlem Masası

Reklam ajansı bünyesinde yer alan, kampanyaları yönetmek için Talep Tarafı Platformları ile birlikte çalışan ekiptir.

Reklam Borsası

Reklam alım ve satımı için açık bir pazar yeri olarak faaliyet gösteren şirkettir. Bu sistemle web yayıncıları, web siteleri üzerindeki reklam alanlarını menkul kıymetler borsası gibi, gerçek zamanlı olarak en yüksek teklifi veren tarafa satabilmektedir.

Reklam Ağı

Web sitesi ve web yayıncılarını ilgili reklamverenlerle buluşturan şirkettir.

Reklam Sunucusu

İlgili bir web sayfasına reklam içeriği ileten teknolojiye sahip şirkettir.

Çerez

Çerez, belirli web sitelerine eriştiğinizde bilgisayarınıza indirilen harf ve rakamlardan oluşan küçük bir dosyadır. Çerezler, web sitesinin kullanıcının bilgisayarını tanımasına imkân verir. Çerezler, işlevlerini yerine getirmek için kişisel bilgilere ihtiyaç duymaz ve çoğu durumda, internet kullanıcılarının şahsi kimliklerini tespit etmez.

Bağlamsal Reklamcılık

Bir web sitesini ziyaret eden belirli bir kişiyi hedef alan reklamcılıktır. Otomatikleştirilmiş sistemler, sayfa içeriğine bağlı olarak reklamlar sunar. Örneğin, film eleştirileri içeren bir web sitesini görüntülerken, kullanıcıya yeni çıkan filmler, son DVD’ler veya film ürünleri ile ilgili reklamlar gösterilebilir.

Veri Toplayıcı

Farklı kaynaklardan gelen bilgileri bir araya getirip ilgi alanlarına göre ‘segmentler’ (ör; araba alıcıları) oluşturan şirkettir. Segmentler reklamların tüketiciyle daha alakalı hale getirilebilmesi için doğrudan reklamverenlere, reklam ajanslarına ya da reklam ağlarına satılır veya bir reklam borsası üzerinden alım satım işlemi yapılır.

Talep Tarafı Platformu (TTP)

Reklamverenlerin web yayıncıları ile bağlantı kurmasını sağlayan şirkettir. TTP, reklamverenlerin gerçek zamanlı olarak verdikleri teklifleri bir reklam borsası üzerinden yönetmelerine olanak verir.

Display Reklam

Kullanıcılar bir web sitesini ziyaret ettiğinde görüntülenen reklamlardır. Bunlar genellikle ‘banner’ veya video formatındadır.

Satış Tarafı Platformu (STP)

Web yayıncıları ile birlikte çalışarak, web sitesinin verimliliğinin ve dolayısıyla reklam satışından elde edilen gelirin en üst düzeye çıkarılmasına yardımcı olan şirkettir.

Hedefli Reklam

Demografik veriler veya davranışlar gibi çeşitli unsurlara bağlı olarak özellikle belirli kullanıcı segmentlerini hedef alan reklamdır.

Web Yayıncısı

Ürün ve hizmetlerini kendi web sitesi üzerinden tanıtan ve bu bağlamda, bunların finansmanına katkı sağlamak için sitede reklam yeri satışı yapan şirkettir.

Web Tarayıcısı

Bilgi kaynaklarını alan ve toplayan, sonuçları düzenleyerek bilgisayar veya cep telefonu gibi bir cihaz üzerinde gösteren yazılımdır. Örnek olarak Internet Explorer, Firefox, Chrome, Safari ve Opera verilebilir.

Gerçek örneklerle anlatmak gerekirse, Google ürünleri bu konuda dünya çapında verilebilecek en iyi örneklerdir. Google’ın dijital reklamcılık programı AdWords ile reklam verebilir, Google Adsense reklam ağı ile reklam yayınlayabilirsiniz.

Örnek:

Bir web sitesi kurmak istediğinizi düşünün. Webde bir iki hafta boyunca aynı bilgisayardan alan adı seçimi ile alakalı makaleler okudunuz. Bu gezintiler sırasında tuttuğunuz takımın maç sonuçlarını öğrenmek için bir spor sitesine girdiniz. Spor sitesinde gezinirken ÇDR kapsamında göreceğiniz reklamlar web hosting, alan adı kayıt gibi bir web sitesi bileşenlerine ait olan reklamlar olacaktır.

Kişisel veriler toplanır mı?

Çevrimiçi davranışsal reklam sisteminde kişilere ait gerçek veriler toplanmaz. Kredi kartı bilgileri, şifreler, gerçek isim vs. gibi bilgiler toplanmaz. Veriler anonim olarak toplanır ve bilgisayarınıza çerez bırakılır. Bilgi toplama işleminin bilgisayarlarınıza kurduğunuz programların ve ziyaret ettiğiniz sitelerin kullanım şartlarını siz kabul ettiğiniz için yapıldığını unutmayın. Toplanan veriler genellikle;

  • Yaş bilgileri (18-25 gibi),
  • Cinsiyet bilgisi (erkek-kadın),
  • Satın alma potansiyeliniz olan ürün grupları (teknoloji, kitap, ayakkabı vs.) gibi bilgilerdir.

Kullanıcılar için faydaları artıları eksileri nelerdir ?

  • İlgilendiğiniz ürünlerden haberdar olmanızı sağlar ve tasarruf etmenize olanak tanır.
  • Bir siteyi görüntülemek için sayfa boyutuna göre değişen oranda bilgisayarınıza veri indirirsiniz. Bu sitenin ve sizin internet bağlantınız kullanılarak yapılır. Haliyle sizin internet kotanızdan bir harcama olur. Aynı şekilde web yayıncısı yani reklam yayıncısı olan bir sitede gösterilen reklamların gösterimi için de sizin internet kotanız harcanır. İndirilen veri miktarı arttıkça sitede gezinme hızınız düşer. Band genişliği sorunu olmayanlar yani hızlı internete sahip olanlar için farkedilir bir problem değildir ancak imkanları daha kısıtlı kişiler için sorun oluşturabilir.
  • İnternetten para kazanmak isteyenler için güvenilir bir alternatif sunar. İnterneti sadece gezinmek amacı dışınada az yada çok miktarda maddi gelir elde etmek isteyen sıradan bir internet kullanıcısı web yayıncısı olabilir. Bunun için site kurmak yada güncel tabirle blog açmak ve katılacağınız reklam ağının şartlarını yerine getirmek yeterlidir.
  • Google Adsense gibi kaliteli bir reklam ağına dahil olmak isteyen siteler programa alınmadan önce Google tarafından birçok yönden ayrıntılı olarak değerlendirilmektedir. Bu web sitelerine ait bir kalite göstergesi olarak kullanılabilir.
  • Web de faydalandığımız birçok sitenin ücretsiz olarak kalmasını sağlar. Ürün satışı yapmadan sizlere faydalanmanız için bilgi sunan birçok site dijital reklamcılık ile ayakta durmaktadır.

Reklamları engellemek için neler yapılabilir ?

  1. http://www.youronlinechoices.com/tr/reklam-tercihleriniz adresininden ayarlarınızı değiştirebilirsiniz.
  2. Tarayıcınızdan çerez (cookies) kullanımını engelleyebilirsiniz.
  3. Tarayıcınıza reklam engelleyici eklenti yükleyebilirsiniz.
  4. Tarayıcınızı gizli gezinti modunda kullanabilirsiniz.
  5. Bilgisayarınıza reklam engelleyici program kurabilirsiniz.
  6. Cep telefonu için reklam engelleyici uygulamalar kurabilirsiniz.

Not: Bir bilgisayarda birden fazla tarayıcı kullanıyorsanız tarayıcı ayarlarını her bir tarayıcı için yapmanız gerekecektir.

Çoğu yöntemin web tarayıcısı ile alakalı olduğunu farketmişsinizdir. İyi bir web tarayıcısı seçimi ile ÇDR yi kendiniz için daha faydalı hale getirebilirsiniz.

Reklam ayarlarımı özelleştirebilir miyim ?

Google Adsense reklamları için bu mümkün ve hatta sizin için daha https://www.google.com/ads/preferences/?hl=tr adresini ziyaret edip Gmail hesabınızla oturum açarak reklam konularınızı belirleyebilirsiniz.

Sonuç olarak çevrimiçi davranışsal reklamcılık kişisel veri güvenliği önemsenerek yapıldığı sürece herkes için faydalı olabilecek, hayatımızda varolan ve daha da gelişerek var olmaya devam edecek bir uygulamadır. Her ne kadar kişisel verilerin güvenliği ilk akla gelen konu olsa da insanların webdeki davranışlarından ilgi duydukları ürünleri ortaya koyabilmek bilgi çağında pazarlamanın yeni yöntemidir.

Kaynaklar :

  1. http://www.youronlinechoices.com/

Bu makale faydalı oldu mu?

Konu hakkındaki düşünce ve bilginizi paylaşın